Postękalice

HISTORIA KOŚCIÓŁKA W POSTĘKALICACH 

W Postękalicach – wsi znanej od 1395r. – zachował się do dnia dzisiejszego drewniany kościół pw. Św. Rocha. W 1597r. miejscowy dziedzic, Krzysztof Postękalski rozbudował świątynię i wydzielono osobną parafię w Postękalicach. W tym czasie kościół w Bogdanowie ówczesny właściciel wsi, Jan Krzysztoporski, przekształcił w zbór ariański.
W 1616r. katolicy odzyskali świątynię w Bogdanowie, ale odrębna parafia w Postękalicach istniała. Kościół farny w Postękalicach przyłączono do Bogdanowa w 1649r. stając się jego filią.
Obecny drewniany kościół w Postękalicach wzniesiono w 1737r. p.w. Św. Rocha jest kościołem filialnym parafii Bogdanowskiej. Kościół w Postękalicach posiada ołtarze późnobarokowe. W głównym ołtarzu znajduje się obraz „Zaśnięcia Matki Boskiej”, pochodzi z XVII wieku, oraz dwie drewniane, polichromowane rzeźby: Św. Jana Nepomucena i Św. Kazimierza. Lewy boczny ołtarz z obrazem Ukrzyżowania (2 poł. XVIII w.), w prawym ołtarzu znajduje się obraz przedstawiający Świętych Sebastiana, Rocha i Grzegorza.
Po obu stronach ołtarza głównego znajdują się ławki kolatorskie z przełomu wieków. Świątynia w Postękalicach jest budowlą o konstrukcji zrębowej, z prawie kwadratową nawą i węższym, prostokątnym wielobocznie zamkniętym prezbiterium, kościół jest oriętowany (prezbiterium zwrócone jest na wschód).
Część prezbiterium jest wydzielona lekkim podwyższeniem podłogi. Strop jest płaski w części nawowej i łukowy w części prezbiterium (storczykowe wiązania dachowe), pokryty dwuspadowymi dachami krytymi gontem.
Wieże dobudowano w 1922r. – została adoptowana ze świątyni Bogdanowskiej. Umieszczono ją na dachu nawy nad frontowymi drzwiami. We wnętrzu kościoła zachowała się na ścianach bocznych prezbiterium polichromia. Daje ona złudzenie zawieszonej pofałdowanej kotary. Belka tęczowa z datą budowy kościoła (1737) ozdobiona jest krucyfiksem, pochodzącym z tego samego okresu.
Uwagę przykuwają drewniane późnobarokowe ołtarze oraz przedmiot liturgiczne, w tym zwłaszcza drewniana chrzcielnica w postaci stojącego anioła. Na wieży kościoła w Postękalicach wisi zabytkowy dzwon odlany z brązu. Zdobi go napis „Joan Waigner Cracoviae AD 1752”.
W latach 1999-2002 wykonano prace związane z pokryciem dachu gontem i wymianą stropu, w 2005 założono czujniki przeciwpożarowe, 2009 wymieniono podłogę drewnianą, 2010 wykonano remont więźby dachowej nad nawą i rekonstrukcja wieży kościoła. Od strony zewnętrznej prezbiterium znajduje się murowano-kamienny obelisk nagrobny w formie klasycystycznej, czteroczęściowej bryły wykonanej z trzech rodzajów tzw. marmuru kieleckiego.
W części środkowej znajduje się płaskorzeźba z herbem Sas. Jest tam pochowany Ignacy Tymowski (1759-1820). Ignacy Tymowski był synem stolnika i podstarosty grodzkiego piotrkowskiego Jana (1721-1783) i Katarzyny z Turskich (1730-1780), Ignacy uczeń w Colegium Nobilium 1774-1776, stolnik piotrkowski 1785-1788, deputat do Trybunału Koronnego 1786, stolnik Sieradzki 1788-1793, poseł z województwa sieradzkiego na Sejm Wielki 1788-1791, kasztelan, senator Królestwa Polskiego od 1817. Był właścicielem dóbr ziemskich, na które składały się wieś i folwark Postękalice oraz wsie; Miłaków Stradzew, Huciska, Huta, Mąkolice i Niedyszyna. Ignacy ożenił się z Kunegundą Wodzińską herbu Jastrzębiec, mieli dziewięcioro dzieci, z których tylko trzech synów dożyło pełnoletniości: Józef (1791-1871), Michał(1797-1850) i Seweryn(1805-1873).
Majątek Postękalice, w skład którego wchodziły wsie Postękalice, Miłaków i Stradzew, był od 1686r. wzięty w zastaw od Potockich przez Turskich (zapewne jako poręczenie pożyczki). Kazimierz Turski, który wydał swą najstarszą córkę Katarzynę za Jana Tymowskiego herbu Sas w 1754r., przekazał mu prawnie ten zastaw, w wyniku czego on zawarł w 1762r. nowy kontrakt z Franciszkiem Salezym Potockim.
W 1777r. Jan kupił majątek od Stanisława Szczęsnego Potockiego, syna Franciszka Salezego. Można więc przyjąć, że Postękalice należały do rodziny Tymowskich od polowy XVIII wieku. Rodzina mieszkała w nim prawie do końca XIX wieku. Ignacy Tymowski zmarł w 1820r. i został pochowany w Postękalicach, przy zewnętrznej ścianie kościoła, gdzie żona wraz z synami wystawiła pomnik.
Renowacja tego pomnika w 2010 r. sfinansowana została przez potomków Ignacego. Wkrótce po śmierci męża Ignacego Tymowskiego, Kunegunda zd Wodzińska herbu Jastrzębiec przeniosła się do Warszawy, gdzie zmarła w 1840r. Dobra, które posiadał Ignacy zostały podzielone między trzech synów: Józefa (ur.1791), Michała (ur.1797) i Seweryna (ur.1805). Józef, m.in. prezes Banku Polskiego i minister Sekretariatu Stanu ds. Królestwa Polskiego, zmarł bezżennie i bezpotomnie w Petersburgu, gdzie zapewne został pochowany. Michał, właściciel Mąkolic, pochowany na cmentarzu w Bogdanowie. Seweryn zm. w 1873r. pochowany w Wąsoszy.
W bliżej nieznanych okolicznościach właścicielem majątku Postękalice stał się Kazimierz Tymowski syn Michała, urodzony w Mąkolicach w 1827r. Poślubił on Helenę z Kamieńskich, która w Postękalicach urodziła Zofię (ur.1862r.)i Józefa (ur.1864r.). Helena była malarką, wystawiała obrazy o treści religijnej w Towarzystwie Zachęty Sztuk Pięknych w Warszawie w 1869r. Jej pędzla jest obraz Matki Boskiej z Dzieciątkiem, który znajduje się w kościele parafialnym w Bogdanowie, nazwany obrazem Matki Boskiej Bogdanowskiej – Uzdrowienia Chorych. Helena zmarła w 1901r.; jest pochowana w grobowcu na Powązkach w Warszawie.